Visie

It starts with ‘why’, zegt Simon Sinek in zijn Ted Talk 

De visie is waar het allemaal mee begint. Het is het fundament voor al je verdere handelen. Een goede visie is niet abstract maar inspireert en enthousiasmeert. Het geeft weer wat je uiteindelijk wilt bereiken. Denk bij het formuleren van de visie vooral aan wat u met de kinderen wilt bereiken, als stip aan de horizon, Bij hen ligt de inspiratie! Zij zijn het doel van je visie.

Voorbeelden van brede school visies vindt u hier:

Een gezamenlijke visie opstellen

In de visie zijn de volgende vragen uitgewerkt:

  • Wat verstaan wij onder een brede school/IKC?
  • Vanuit welke idealen t.a.v. kinderen denken we?
  • Wat is de meerwaarde van ons werk?
  • Welke partners zijn betrokken?
  • Wat willen we bereiken?

De basis voor de visie leg je door deze vragen door alle brede school partners te laten beantwoorden. Bij voorkeur doen ze dat gezamenlijk. Laat de partners bijvoorbeeld eerst apart over de vragen nadenken, wissel antwoorden uit en formuleer dan de gezamenlijke antwoorden. Zo stel je een concept-visie op. Misschien moet deze nog aangepast worden voordat iedereen zich er in kan vinden. Bij overeenstemming is het belangrijk om de visie vast te leggen in een intentieverklaring of convenant. Zie brochure Op weg naar een IKC.

Een analysemodel

Bij het nadenken over de visie van de brede school kan het nuttig zijn de input-proces-rendement gedachte te gebruiken. Wat gaat erin? Wat komt eruit? En wat doe je om dat te bewerkstelligen? Die gedachte is in onderstaand figuur schematisch weergegeven. 

Figuur Analysemodel brede scholen

INPUT
  •  kinderen 0-4
  • kinderen 4-12
  • jongeren 12-18
  • ouders
  • buurtbewoners
  • wijkkenmerken
PROCES
  • inhoud: visie, doelen, profiel
  • organisatie: partners, samenwerking
  • programma: aanbod, activiteiten
  • huisvesting: accommodaties, buitenruimte
  • financiën: investeringen, kosten, lasten
  • personeel: middelen, kennis, tijd
RENDEMENT
  • output: deelname & bereik
  • outcome: meerwaarde voor:

–   kinderen

–   ouders

–   wijk

–   professionals

–   samenleving

 

Input: kijk naar de wijk

De input beschrijft de doelgroep en het gebied waarin een brede school/IKC opereert (meestal de wijk). Bij ‘input’ breng je bijvoorbeeld het volgende in beeld:

  • Bevolkingssamenstelling
  • Achtergrondkenmerken van kinderen, ouders, buurtbewoners
  • Voorzieningen

Hoe je deze gegevens in beeld kunt brengen lees je bij Analyse.

Proces: wat wordt er gedaan?

Wat doe je om je beoogde resultaten te behalen? En welke randvoorwaarden zijn daar voor nodig? Bij ’proces’ breng je in beeld:

  • Welke doelen er zijn geformuleerd?
  • Welke organisaties doen mee en wat is hun rol?
  • Hoe is de samenwerking georganiseerd?
  • Welke activiteiten en diensten biedt de brede school/IKC? Hoe is de huisvesting?
  • Hoe staat het met de financiën?

Meer over elk van deze onderdelen lees je bij Proces.

Rendement: wat heeft dat opgeleverd?

Gegevens over deelname en bereik vormen de zogenaamde ‘output’ van de brede school/IKC. Hoeveel en welke leerlingen doen mee aan brede school activiteiten? Welke doelgroepen maken gebruik van voorzieningen in het IKC? Daarnaast gaat het ook om het effect van die deelname. Wat levert de brede school/IKC op voor kinderen, ouders, professionals en buurt? Dit noemen we ‘outcome’. Output en outcome vormen samen het rendement van de brede school/IKC.

Samenhang tussen input, proces en rendement

Let vooral op de relatie tussen de drie onderdelen van het model. De relatie wordt nog wel eens over het hoofd gezien. Het activiteitenaanbod (proces) wordt bijvoorbeeld opgesteld zonder rekening te houden met behoeften van kinderen en ouders (input). Of er zijn allerlei doelen opgesteld, terwijl de activiteiten die worden uitgevoerd logischerwijs niet tot dat resultaat kunnen leiden.

Tips

1 Houd de inhoud op tafel

Bij de start van een brede school wordt vaak wel nagedacht over visie, doelen en aanbod. Maar als bouwprocessen of samenwerkingsperikelen aandacht opeisen, raakt de inhoud nog wel eens op de achtergrond. En uiteindelijk gaat het om de inhoud: wat willen we voor kinderen bereiken? Worden de activiteiten goed uitgevoerd? En worden de doelen bereikt?

2 Eenduidig en flexibel

Zorg voor een eenduidige visie, zodat iedereen er hetzelfde onder verstaat. Geef tegelijkertijd ruimte om flexibel te werken, leg niet teveel vast in protocollen en methodieken. Beschrijf de doelstellingen beknopt. Deze worden later verder uitgewerkt. Hier kun je meer lezen over doelen [Homepage>Proces>Doelen]

3 Begin klein en boek snel succes

Werk aanvankelijk met een beperkt aantal mensen. Probeer snel zichtbaar resultaat te boeken en bouw daarna uit. Dat geldt op locatieniveau (maak bijvoorbeeld de programmering niet te ambitieus, maar start met enkele activiteiten en bouw die uit) en op gemeentelijk niveau (begin niet meteen in alle wijken tegelijk, maar start één of twee pilots, en ga van daaruit verder).

Meer lezen?

Doesschate, S. ten, Pol. M. van der (2013). Een IKC dat staat als een huis! Hoe bouw je een duurzaam integraal kindcentrum. Utrecht: APS.

Doornenbal, J. (2012). Opgroeien doe je maar een keer. Pedagogisch ontwerp voor het kindcentrum. Groningen: Hanzehogeschool Groningen, lectoraat Integraal Jeugdbeleid.

ECO3 (2012). Van de wetenschap, voor de praktijk. Tien essays over opvang en educatie van 0 – 12 jarigen. Utrecht/Amsterdam: ECO3.

Landelijk steunpunt brede scholen (2011). Verschijningsvormen van de Brede School 2011. Den Haag: Landelijke steunpunt brede scholen.

Landelijk steunpunt brede scholen (2013). Verschijningsvormen van de Brede school 2013. Den Haag: Landelijke steunpunt brede scholen.

LSBS (2014). Van Brede school naar IKC.

Oberon & Sardes (2007). Handboek brede school 0-12 jaar.

Oenen, S. van & Studulski, F. (2006). De pedagogische dialoog. Werken aan een pedagogische visie van de brede school. In: Studulski, F. & M. van der Grinten (red.). Brede scholen in uitvoering. Nieuwe trends en voorbeelden uit de dagelijkse praktijk. Amsterdam: SWP.

Schreuder, L., Valkestijn, M. & Hajer, F. (2005). Dagarrangementen in de brede school. Een samenhangend aanbod van onderwijs, opvang en vrije tijd. Amsterdam: SWP.

Velsen, J. P.M. van. (2008). De brede kapitein. Almere: Etuconsult.

Verhees, F., Fransen, B., Giebels, E. & Vereijken, P. (2003). Brede School, Brede Aanpak. Maarssen: Elsevier.